Saturday, 22 January 2022

വികസന രാഷ്​ട്രീയം


Text Formatted

ശശി തരൂരൂം കിഴക്കേവീട്ടില്‍ യശോദയും

കൗബോയ് സമ്പദ്ശാസ്ത്രത്തില്‍ നിന്ന്
​​​​​​​സുസ്ഥിര സമ്പദ്ശാസ്ത്രത്തിലേക്ക് ഒരു റെയില്‍ ദൂരം

കേരളത്തിന്റെ വികസനാസൂത്രണം സംബന്ധിച്ച ചര്‍ച്ചകളില്‍, കെ- റെയിലിനെ മുൻനിർത്തി ശശി തരൂരും കുടിയൊഴിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന പയ്യന്നൂർ സ്വദേശി യശോദയും ഉന്നയിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങള്‍ ഗൗരവപൂര്‍ണമായ താരതമ്യ വിശകലനം ആവശ്യപ്പെടുന്നവയാണ്.

Image Full Width
Image Caption
ശശി തരൂർ, കണ്ണൂർ പയ്യന്നൂർ സ്വദേശി കിഴക്കേവീട്ടിൽ ​യശോദ
Text Formatted

ശി തരൂരും കിഴക്കേവീട്ടില്‍ യശോദയും തമ്മില്‍ എന്തെങ്കിലും താരതമ്യം സാധ്യമാകുമെന്ന് തോന്നുന്നില്ല. സമ്പത്ത്, പദവി, വിദ്യാഭ്യാസം തുടങ്ങി സാമൂഹ്യേശ്രണിയിലെ ഏത് മാനദണ്ഡം വെച്ച് അളന്നാലും രണ്ട് ധ്രുവങ്ങളില്‍ ജീവിക്കുന്നവരാണ് ഇരുവരും. എങ്കില്‍ കൂടിയും വര്‍ത്തമാന കേരളത്തിന്റെ വികസനാസൂത്രണങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച ചര്‍ച്ചകളില്‍ രണ്ടുപേരും ഉന്നയിക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങള്‍ ഗൗരവപൂര്‍ണമായ താരതമ്യ വിശകലനം ആവശ്യപ്പെടുന്നവയാണ്.
കെ. റെയില്‍ വിഷയത്തില്‍ രണ്ട് പ്രധാന പ്രസ്താവനകളാണ് ഉയര്‍ന്നുവന്നിട്ടുള്ളത്. ഒന്ന്,  ‘വികസന വിഷയത്തില്‍ രാഷ്ട്രീയം മറന്ന് കൈകോര്‍ക്കുന്നത്' സംബന്ധിച്ച്. രണ്ടാമത്തേത്, കേരളത്തിന്റെ പാരിസ്ഥിതിക- സാമ്പത്തിക സാഹചര്യങ്ങളില്‍ ഏതുതരം വികസനമാണ് സാധ്യമായിട്ടുള്ളത് എന്നതും.  

ആദ്യത്തെ പ്രസ്താവന കോണ്‍ഗ്രസ് എം.പിയും എഴുത്തുകാരനുമായ ശശി തരൂരിന്റേതാണെങ്കില്‍, രണ്ടാമത്തേത് അധികമാരും അറിയാനിടയില്ലാത്ത, കെ.റെയില്‍ പദ്ധതി മൂലം കുടിയൊഴിപ്പിക്കപ്പെടാന്‍ സാധ്യതയുള്ള, കണ്ണൂർ ജില്ലയി​ലെ പയ്യന്നൂരിലുള്ള കിഴക്കേവീട്ടില്‍ യശോദ എന്ന സ്ത്രീയുടേതാണ്. അസന്തുലിതമായ ഒരു സാമൂഹിക- സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥയുടെ രണ്ടറ്റത്ത് നില്‍ക്കുന്നവരാണ് ഇരുവരും. ഒരാള്‍ സാമ്പ്രദായിക വികസന മാതൃകകളെ അതേപടി പുല്‍കാന്‍ വെമ്പല്‍ കൊള്ളുമ്പോള്‍, മറ്റേയാള്‍ വികസനം സൃഷ്ടിച്ച മുറിപ്പാടുകളെ സംബന്ധിച്ച് അനുഭവാനപരമായ ബോധ്യങ്ങളില്‍ നിന്നുകൊണ്ട് ചോദ്യങ്ങളുന്നയിക്കുന്നു. 

വികസനത്തില്‍ രാഷ്ട്രീയം പാടില്ലെന്നത് വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച  ‘ബ്ലാക് ആൻറ്​ വൈറ്റ്' ബോദ്ധ്യമാണെന്നും വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച വിവിധങ്ങളായ അഭിപ്രായങ്ങള്‍ പുതിയ കാലത്ത് രൂപപ്പെടുന്നുണ്ടെന്നും അറിയാത്ത ആളല്ല തരൂര്‍.

കെ. റെയില്‍ വിഷയം കേവലം അതിന്റെ നടത്തിപ്പുമായോ, സാങ്കേതിക മേന്മകളെ സംബന്ധിച്ചോ ഉള്ള ചോദ്യങ്ങള്‍ മാത്രമല്ല ഉയര്‍ത്തുന്നത് എന്നതിനാലും, കാലാവസ്ഥാ ഭീഷണിയടക്കമുള്ള വര്‍ത്തമാന പ്രതിസന്ധികളുടെ പശ്ചാത്തലത്തില്‍ വികസനത്തെയും വിഭവവിനിയോഗത്തെയും സംബന്ധിച്ച പുനരാലോചനകളെക്കൂടി ഉള്‍ക്കൊള്ളുന്നു എന്നതുകൊണ്ടും ഈ രണ്ട് പ്രസ്താവനകളും കാലിക പ്രാധാന്യത്തോടെ ചര്‍ച്ച ചെയ്യപ്പെടേണ്ടതുണ്ട്.

ശശി തരൂരും പാവ്‌ലോവിന്റെ പട്ടികളും  

Fifty shades of grey could never be the title of a book about Indian politics'- കെ.റെയില്‍ വിഷയത്തില്‍ പ്രതികരിച്ച് ശശി തരൂര്‍ മാതൃഭൂമി ഇംഗ്ലീഷ് പതിപ്പില്‍ എഴുതിയ ലേഖനത്തില്‍ സങ്കടപ്പെടുന്നിതങ്ങനെയാണ്. രാഷ്ട്രീയത്തെ കറുപ്പിലും വെളുപ്പിലും മാത്രമായി ചുരുക്കിക്കാണുന്നതിനോടാണ് തരൂരിന്റെ രോഷം. കോണ്‍ഗ്രസ് ഭരണത്തില്‍ നടപ്പിലാക്കിയ പദ്ധതികള്‍ മോദി സര്‍ക്കാര്‍ റദ്ദാക്കുന്നതിനെതിരെയും എല്‍.ഡി.എഫ് കൊണ്ടുവരുന്ന പദ്ധതികളെ കോണ്‍ഗ്രസ് എതിര്‍ക്കുന്നതും ശരിയായ രാഷ്ട്രീയമല്ലെന്ന്  ‘വിദ്യാസമ്പന്നനായ',  ‘അന്താരാഷ്ട്ര പൗരനായ' തരൂര്‍ പറയുമ്പോള്‍ ഒരുവക മധ്യവര്‍ഗ ബോധം സൂക്ഷിക്കുന്ന മുഴുവനാളുകളും കയ്യടിച്ച് പാസാക്കും.  ‘വികസനത്തില്‍ രാഷ്ട്രീയം പാടില്ലെന്ന' ഇടത്- വലത് രാഷ്ട്രീയക്കാരെന്റ സ്ഥിരം പല്ലവിയാണ് ഇവിടെ തരൂര്‍ സ്വതസിദ്ധമായ വാക്ചാതുര്യത്തോടെ അവതരിപ്പിക്കുന്നതെന്ന് മാത്രം.

k-rail-

വികസനത്തില്‍ രാഷ്ട്രീയം പാടില്ലെന്നത് വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച  ‘ബ്ലാക് ആൻറ്​ വൈറ്റ്' ബോദ്ധ്യമാണെന്നും വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച വിവിധങ്ങളായ അഭിപ്രായങ്ങള്‍ പുതിയ കാലത്ത് രൂപപ്പെടുന്നുണ്ടെന്നും അറിയാത്ത ആളല്ല തരൂര്‍. നാളിതുവരെ തുടര്‍ന്നുപോന്ന വികസന പ്രവര്‍ത്തനങ്ങള്‍ പ്രകൃതിയിലും സാധാരണ മനുഷ്യന്റെ ജീവിതത്തിലും ഉണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള അപരിഹാര്യമായ പ്രതിസന്ധികളെക്കുറിച്ചുള്ള ചര്‍ച്ചകളെ പൂര്‍ണമായും മറച്ചുപിടിച്ച് വികസനത്തെ ബ്ലാക് ആൻറ്​ വൈറ്റില്‍ കാണുന്ന ശശി തരൂരാണ്  ‘ഫിഫ്റ്റി ഷേഡ്‌സ് ഓഫ് ഗ്രേ'യെക്കുറിച്ച് വേവലാതിപ്പെടുന്നത്!

വികസനമെന്ന വാക്കു കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ വായില്‍ വെള്ളമൊലിപ്പിച്ച് അദാനിക്കും അംബാനിക്കും ജയ് വിളിക്കുന്ന ശശി തരൂരിനായിരിക്കും അദ്ദേഹം സൂചിപ്പിച്ച പാവ്‌ലോവിന്റെ പട്ടിയുടെ സ്ഥാനം നന്നായി ചേരുക

തന്റെ വാദങ്ങള്‍ ബലപ്പെടുത്താന്‍ അമര്‍ത്യ സെന്നിനെയും കൂട്ടുപിടിക്കുന്നുണ്ട് തരൂര്‍. ജനാധിപത്യമെന്നത് deliberative reasoning ലൂടെ വളര്‍ന്നുവരേണ്ട പ്രക്രിയയാണെന്ന അമര്‍ത്യ സെന്നിന്റെ വാക്കുകളാണ് തരൂര്‍ ഇതിനായി ഉയര്‍ത്തിക്കാട്ടുന്നത്. എന്നാല്‍ വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച് അമര്‍ത്യ സെന്‍ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന വാദമുഖങ്ങളാണ് ജനവിരുദ്ധങ്ങളായ വികസന പദ്ധതികളെ എതിര്‍ക്കുന്നവര്‍ ഉയര്‍ത്തിപ്പിടിക്കുന്നതെന്നറിയുക.  ‘‘ജനങ്ങള്‍ക്ക് ആസ്വദിക്കാന്‍ സാധിക്കുന്ന തരത്തില്‍ യഥാര്‍ത്ഥ സ്വാതന്ത്ര്യം വികസിതമാകുന്ന പ്രക്രിയയായിരിക്കണം വികസനം'' എന്ന് അമര്‍ത്യ സെന്‍  ‘ഡവലപ്പ്‌മെൻറ്​ ഈസ് ഫ്രീഡം' എന്ന പുസ്തകത്തില്‍ വികസനത്തെ നിര്‍വ്വചിക്കുന്നുണ്ട്. ജനങ്ങളുടെ തിരഞ്ഞെടുക്കാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യത്തെ ഹനിക്കുന്ന ഒരു പ്രവൃത്തിയെയും ‘വികസനം' എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കാന്‍ സാധ്യമല്ല. വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച ഏറ്റവും യുക്തിഭദ്രമായ ഈ വാദമുഖങ്ങളെ തിരസ്കരിച്ച്​, വികസനത്തില്‍ രാഷ്ട്രീയം പാടില്ലെന്ന സാമ്പ്രദായിക കുയുക്തികളെ കൂട്ടിപിടിച്ചുകൊണ്ടാണ് തരൂര്‍ തന്റെ നിലപാട് ഉറപ്പിക്കുന്നത്.  

Vizhinjam
വിഴിഞ്ഞം തുറമുഖം / Photo: adaniports.com

വിഴിഞ്ഞം പദ്ധതി അദാനി ഏറ്റെടുക്കുമ്പോള്‍, തിരുവനന്തപുരം വിമാനത്താവളം അദാനിക്ക് കൈമാറിയപ്പോള്‍ കയ്യടിച്ച്‌ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ച, കോണ്‍ഗ്രസിന്റെ എതിര്‍പ്പ്​ മറികടന്ന് അദാനിയുടെ പ്രത്യേക ക്ഷണമനുസരിച്ച് ഗുജറാത്ത് മുണ്ട്ര തുറമുഖം സന്ദര്‍ശിച്ച ശശി തരൂര്‍, കക്ഷി രാഷ്ട്രീയത്തിനപ്പുറം നില്‍ക്കുന്നയാളെന്ന നാട്യത്തില്‍, ആരുടെ താല്‍പ്പര്യങ്ങള്‍ക്കാണ് കുട പിടിക്കുന്നതെന്ന് ജനങ്ങള്‍ക്കറിയാത്തതല്ല. 
‘ജനാധിപത്യത്തില്‍ രാഷ്ട്രീയക്കാര്‍ പാവ്‌ലോവിന്റെ നായ്ക്കളാകരുതെന്ന്' തരൂര്‍ രാഷ്ട്രീയക്കാരെ ഓര്‍മിപ്പിക്കുന്നുണ്ട് തന്റെ ലേഖനത്തില്‍. വികസനമെന്ന വാക്കു കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ വായില്‍ വെള്ളമൊലിപ്പിച്ച് അദാനിക്കും അംബാനിക്കും ജയ് വിളിക്കുന്ന ശശി തരൂരിനായിരിക്കും അദ്ദേഹം സൂചിപ്പിച്ച പാവ്‌ലോവിന്റെ പട്ടിയുടെ സ്ഥാനം നന്നായി ചേരുക. കാരണം വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച ഒരു നൂറ്റാണ്ടുകാലമായെങ്കിലും തുടര്‍ന്നപോരുന്ന, വ്യവസ്ഥാപിത യുക്തികളെ (conditioned logic) അതേപടി പിന്തുടരുക മാത്രമാണ് ശശി തരൂര്‍ ചെയ്യുന്നത്. 

നാല് മണിക്കൂര്‍ കൊണ്ട് കേരളത്തിന്റെ ഒരറ്റുത്തുനിന്ന്​ മറ്റേ അറ്റത്ത് എത്താമെന്ന മോഹന വാഗ്​ദാനം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി പദ്ധതിയുമായി മുന്നോട്ടുപോകാന്‍ അധികാരികള്‍ തയ്യാറാകുമ്പോഴാണ് കിഴക്കേ വീട്ടില്‍ യശോദയെപ്പോലുള്ളവര്‍ ചോദ്യങ്ങളുമായി എത്തിയിരിക്കുന്നത്

പരിമിത ഗ്രഹത്തില്‍ അപരിമിത വളര്‍ച്ച സാധ്യമോ? 

കെ.റെയില്‍ പദ്ധതി കടന്നുപോകുന്ന വഴികളില്‍ പദ്ധതിബാധിതരായ ആളുകള്‍ കൂടിയിരിക്കുകയും പദ്ധതിയുടെ ഗുണദോഷ വശങ്ങളെക്കുറിച്ച് ചര്‍ച്ച ചെയ്യാന്‍ ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് കേരളം ഇപ്പോള്‍ കണ്ടുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. കേരളം നാളിതുവരെ കണ്ടതില്‍വെച്ച് ഏറ്റവും ഭീമമായ ഒരു പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കാന്‍ തീരുമാനിച്ചുറപ്പിച്ച കേരള സര്‍ക്കാര്‍, പദ്ധതിയുടെ വിശദാംശങ്ങള്‍ ഇതുവരെയും ജനങ്ങളുടെ മുന്നില്‍ വെക്കാന്‍ തയ്യാറായിട്ടില്ല. 
നാല് മണിക്കൂര്‍ കൊണ്ട് കേരളത്തിന്റെ ഒരറ്റുത്തുനിന്ന്​ മറ്റേ അറ്റത്ത് എത്താമെന്ന മോഹന വാഗ്​ദാനം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി പദ്ധതിയുമായി മുന്നോട്ടുപോകാന്‍ അധികാരികള്‍ തയ്യാറാകുമ്പോഴാണ് കിഴക്കേ വീട്ടില്‍ യശോദയെപ്പോലുള്ളവര്‍ ചോദ്യങ്ങളുമായി എത്തിയിരിക്കുന്നത്. കണ്ണൂര്‍ ജില്ലയിലെ പയ്യന്നൂര്‍ കാനായില്‍ ചേര്‍ന്ന കെ.റെയില്‍ വിരുദ്ധ മീറ്റിംഗിലാണ് യശോദ അടിസ്ഥാനപരമായ ചില ചോദ്യങ്ങള്‍ ഭരണാധികാരികള്‍ക്കും വികസനാസൂത്രകര്‍ക്കും നേരെ ഉയര്‍ത്തിയിരിക്കുന്നത്.
അവരുടെ വാക്കുകള്‍:  ‘‘വീടില്ലാതാകുക എന്നത് വലിയ പ്രശ്‌നമാണ്. ജനങ്ങള്‍ക്ക്‌ ദ്രോഹമുണ്ടാക്കുന്ന കാര്യമാണ് ഈ നടപ്പിലാക്കാന്‍ പോകുന്നത്... തിരുവനന്തപുരത്തേക്കാണ് പോകേണ്ടതെങ്കില്‍ വിമാനമുണ്ടല്ലോ. അതിലൊന്നും പോയ്ക്കൂടെ ഇവര്‍ക്ക്? ഏത് ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാര്‍ക്കായാലും ആള്‍ക്കാര്‍ക്കായാലും? എന്തിനീ പാവങ്ങളെ ഇത്രമാത്രം ദ്രോഹം ചെയ്യുന്നത്? അതുമാത്രമല്ല. ഭൂമി ഇല്ലാതാകുന്ന ഒരു സന്ദര്‍ഭമാണ്. ജനങ്ങളേ വര്‍ദ്ധിക്കുന്നുള്ളൂ. ഭൂമി വര്‍ദ്ധിക്കുന്നില്ല എന്ന് ഏത് ആള്‍ക്കാര്‍ക്കും അറിഞ്ഞൂടേ? ബുദ്ധിയുള്ള ജനങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം അറിഞ്ഞൂടേ? അപ്പോ ഉള്ള സ്ഥലത്ത്, ഉള്ള സൗകര്യങ്ങള്‍ ഇല്ലാതാക്കി, വേറൊരു സ്ഥലത്ത്... കല്ലും മണ്ണും കിട്ടാനില്ല. ദിവസം കഴിയുന്തോറും അതിന് വില കയറുന്നു. ഭൂമി ഇവിടെ നഷ്ടപ്പെടുമ്പോള്‍ മറുഭാഗത്ത് വിലകയറും. അതുകൊണ്ട് ഇതുമായി മുന്നോട്ടുപോകാന്‍ നമുക്ക് പറ്റില്ല. എന്റെ ആയുസ്സുള്ള കാലത്തോളം ഞാനിതിനെ എതിര്‍ക്കും...''

K RAIL
അഡ്വ. പ്രശാന്ത് ഭൂഷണോടൊപ്പം കിഴക്കേ വീട്ടിൽ യശോദ / പയ്യന്നൂർ ഗാന്ധി പാർക്കിൽ നടന്ന പരിപാടിയിൽ

പരിമിത ഗ്രഹത്തില്‍ അപരിമിത വളര്‍ച്ച സാധ്യമാകുമോ എന്ന അടിസ്ഥാനപരമായ ചോദ്യമാണ് കിഴക്കേ വീട്ടില്‍ യശോദ ഉന്നയിക്കുന്നത്. അത് വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച, ശശി തരൂര്‍ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന  ‘വ്യവസ്ഥാപിത യുക്തി'ക്ക്​പുറത്താണുതാനും. തൊണ്ണൂറുകള്‍ തൊട്ട് ഇന്ത്യയിലും, ലോകത്തെമ്പാടും, പ്രഖ്യാപിത വികസനത്തിന്റെ ഇരകള്‍ ഉന്നയിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ചോദ്യമാണിത്. അസന്തുലിതമായ വിഭവ വിനിയോഗത്തെ സംബന്ധിച്ച്, സമ്പത്തിന്റെ വിതരണത്തെ സംബന്ധിച്ച്, ഭൂമിയുടെ പരിമിതികളെ സംബന്ധിച്ച് ഉയര്‍ന്നുവരുന്ന വ്യത്യസ്ത ബോദ്ധ്യങ്ങള്‍ തമ്മിലുള്ള സംഘര്‍ഷമായി അത് വളരുകയാണ്. 

കഴിഞ്ഞ രണ്ട് നൂറ്റാണ്ടുകാലം കൗബോയ് ഇക്കണോമിക്‌സ് വിഭവ ലഭ്യതയുടെ കാര്യത്തിലും ഭൂമിയുടെ പൊതുവായ നിലനില്‍പ്പിലും സൃഷ്ടിച്ച ഗുരുതര പ്രതിസന്ധികളില്‍ നിന്നുകൊണ്ടാണ് വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച പുതുബോദ്ധ്യങ്ങള്‍ ഉയര്‍ന്നുവരുന്നത്.

‘കൗബോയ്',  ‘സ്​പെയ്​സ്​മാൻ’ സമ്പദ്ശാസ്ത്ര വീക്ഷണങ്ങള്‍

വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച് തികച്ചും വ്യത്യസ്തങ്ങളായ രണ്ട് കാഴ്ചപ്പാടുകളെയാണ് ശശി തരൂരും  യശോദയും പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നതെന്നത് വ്യക്തമാണ്. സമ്പദ്ശാസ്ത്രത്തില്‍ ആദ്യത്തേതിനെ ‘കൗബോയ് ഇക്കണോമിക്‌സ്’ എന്നും രണ്ടാമത്തേതിനെ  ‘സ്​പെയ്​സ്​മാൻ ഇക്കണോമിക്‌സ്' എന്നും നിര്‍വ്വചിക്കുന്നു. കൗബോയ് സമ്പദ്ശാസ്ത്രമെന്നത് പ്രകൃതി വിഭവങ്ങള്‍ അനന്തമാണെന്ന ധാരണയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതും വര്‍ദ്ധിച്ച ഉത്പാദനത്തെയും ഉപഭോഗത്തെയും സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നതുമാണ്. ഭൂമിയുടെ ജൈവികവും ഭൗതികവുമായ പരിമിതികളെ (bio- physical constrains) അതിന് ഉള്‍ക്കൊള്ളാന്‍ സാധിക്കുകയില്ലെന്നതാണ് പ്രധാനം. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഉത്പാദന- ഉപഭോഗ ഫലമായുണ്ടാകുന്ന മാലിന്യങ്ങള്‍ ഉള്‍ക്കൊള്ളാനുള്ള ഭൂമിയുടെ വാഹകശേഷിയെ (carrying capacity) സംബന്ധിച്ച ഉത്കണ്ഠ കൗബോയ് സമ്പദ്ശാസ്ത്രത്തിന് അന്യമാണ്. സമ്പദ്​വ്യവസ്​ഥയില്‍ വിഭവങ്ങളുടെ പ്രവാഹം ഉത്പാദകനും ഉപഭോക്താവിനും ഇടയിലുള്ള ചാക്രിക പ്രവാഹ മാതൃകയില്‍ മാത്രമാണെന്ന തെറ്റിദ്ധാരണ കൗബോയ് സമ്പദ്ശാസ്ത്രത്തിന്റെ പ്രത്യേകയാണ്. സമ്പദ്ശാസ്ത്രകാരനായ കെന്നത് ഇ ബൗള്‍ഡിംഗ് (Kenneth E Boulding) കൗബോയ് സമ്പദ്ശാസ്ത്ര ബോധ്യങ്ങളെ ഇങ്ങനെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു;  ‘‘കൗബോയ് പരിധിയില്ലാത്ത സമതലങ്ങളുടെ പ്രതീകമാണ്, കൂടാതെ അശ്രദ്ധ, ചൂഷണം,  അക്രമാസക്തമായ പെരുമാറ്റം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, ഇത് തുറന്ന സമൂഹങ്ങളുടെ സവിശേഷതയാണ്.'' 

കഴിഞ്ഞ രണ്ട് നൂറ്റാണ്ടുകാലം കൗബോയ് ഇക്കണോമിക്‌സ് വിഭവ ലഭ്യതയുടെ കാര്യത്തിലും ഭൂമിയുടെ പൊതുവായ നിലനില്‍പ്പിലും സൃഷ്ടിച്ച ഗുരുതര പ്രതിസന്ധികളില്‍ നിന്നുകൊണ്ടാണ് വികസനത്തെ സംബന്ധിച്ച പുതുബോദ്ധ്യങ്ങള്‍ ഉയര്‍ന്നുവരുന്നത്. കിഴക്കേ വീട്ടില്‍ യശോദയെപ്പോലുള്ള സാധാരണ മനുഷ്യര്‍ക്ക് അനുഭവപരമായ ബോദ്ധ്യങ്ങളില്‍ നിന്നുകൊണ്ട്  ‘സ്​പെയ്​സ്​മാൻ ഇക്കണോമി'യെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കേണ്ടി വരുന്നതും ചോദ്യങ്ങള്‍ ഉയര്‍ത്തേണ്ടിവരുന്നതും അതുകൊണ്ടാണ്.

K RAIL
തിരുവനന്തപുരത്ത് ദേശീയപാത 66നു സമീപത്തായി കരിക്കകത്താണ് കെ-റെയിലിന്റെ ആരംഭം. അവിടെ നിന്ന് പാര്‍വ്വതി പുത്തനാറിനു സമീപത്തുകൂടി ജനവാസ കേന്ദ്രങ്ങളും കൃഷിഭൂമിയും കടന്നാണ് റെയില്‍പ്പാത നീങ്ങുന്നത്. / Photos: Jino Sam

‘‘ജനങ്ങളേ വര്‍ദ്ധിക്കുന്നുള്ളൂ, ഭൂമി വര്‍ദ്ധിക്കുന്നില്ലെന്ന കാര്യം ബുദ്ധിയുള്ള ജനങ്ങള്‍ക്കെല്ലാം അറിയില്ലേ?''  എന്ന യശോദയുടെ ചോദ്യം വിഭവ പരിമിതിയെ സംബന്ധിച്ച ബോധ്യങ്ങളില്‍ നിന്നുയരുന്ന ഒന്നാണ്. പരിമിത ഗ്രഹത്തില്‍ അപരിമിത വളര്‍ച്ച സാധ്യമല്ലെന്ന യുകതിയെയാണ് അത് പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നത്.  ‘സ്​പെയ്​സ്​മാൻ ഇക്കണോമി'യെന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ഈ സമ്പദ്ശാസ്ത്ര ബോധ്യത്തില്‍ നിന്നാണ് അമിതമായ ചൂഷണവും മലിനീകരണവും മൂലം ഭീഷണി നേരിടുന്ന ഭൂമിയിലെ പരിമിതമായ വിഭവങ്ങളുടെ കാര്യക്ഷമമായ മാനേജ്‌മെന്റിനെ സംബന്ധിച്ച ആലോചനകള്‍ ഉയരുന്നത്.  ഒരു ബഹിരാകാശ സഞ്ചാരി തന്റെ വിഭവങ്ങള്‍ എത്രമാത്രം സൂക്ഷ്മതയോടെ ഉപയോഗിക്കുന്നുവോ അതേ രീതിയില്‍ വേണം ഈ അടഞ്ഞ വ്യവസ്​ഥയില്‍ (പദാര്‍ത്ഥങ്ങളുടെ പ്രവാഹം സാധ്യമല്ലാത്ത) വിഭവങ്ങള്‍ കൈകാര്യം ചെയ്യാന്‍ എന്ന് അത് നമ്മെ ഓര്‍മിപ്പിക്കുന്നു.  ‘ആവശ്യമുള്ളതെല്ലാം ഊറ്റിയെടുക്കാനോ മലിനീകരണത്തിനോ ഉള്ള അപരിമിതമായ സംഭരണികളില്ലാത്ത ഒരു ബഹിരാകാശ കപ്പലാണ് ഭൂമി' എന്ന് മനുഷ്യരാശി അംഗീകരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. സ്രോതസ്സുകളും കുപ്പത്തൊട്ടികളും (sources and sinks) ഒരേ നാണയത്തിന്റെ ഇരുവശങ്ങളാകുന്ന അത്തരമൊരു  ‘സ്​പെയ്​സ്​മാൻ സമ്പദ്​വ്യവസ്​ഥ’യില്‍, അനന്തമായ വളര്‍ച്ച സാധ്യമല്ല, മാത്രമല്ല സാമഗ്രികള്‍ സാമൂഹിക സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥയില്‍ കഴിയുന്നിടത്തോളം ചംക്രമിക്കപ്പെടേണ്ടതുണ്ട് (Boulding, 1966). പരിമിത വിഭവങ്ങളെ സൂക്ഷിച്ച് ഉപയോഗിക്കുന്നതിലൂടെ വരാനിരിക്കുന്ന തലമുറകള്‍ക്ക് കൂടി അവ ലഭ്യമാക്കാമെന്ന യുകതിയെയാണ് അത് കൂട്ടുപിടിക്കുന്നു.  ‘തലമുറകള്‍ തമ്മിലുള്ള സമത' (Intergenerational equity) എന്ന് ആധുനിക ലോകം അതിനെ സിദ്ധാന്തീകരിക്കുന്നു. 

സാമ്പത്തിക വളര്‍ച്ച, വികസനം എന്നിവയെ സംബന്ധിച്ച തികച്ചും ഭിന്നങ്ങളായ രണ്ട് വീക്ഷണങ്ങളാണ് ശശി തരൂരും കിഴക്കേ വീട്ടീല്‍ യശോദയും പങ്കിടുന്നത്. പാവ്‌ലോവിയന്‍ നായ്ക്കളെപ്പോലെ  ‘വികസന' മണിയടി കേള്‍ക്കുമ്പോള്‍ ഉമിനീരൊലിപ്പിച്ച് വാലാട്ടി നില്‍ക്കുന്ന മുതലാളിത്ത വികസന ബോദ്ധ്യങ്ങളാല്‍ കണ്ടീഷന്‍ ചെയ്യപ്പെട്ട ഒരു വിഭാഗം. ഈയൊരു ക്ലാസിക്കല്‍ കണ്ടീഷനിംഗിന് വിധേയമാകാതെ നിരന്തരം ചോദ്യങ്ങളുന്നയിക്കുകയും വ്യവസ്ഥാപിത യുക്തികളെ തുറന്നെതിര്‍ക്കുകയും പുതിയ അന്വേഷണങ്ങള്‍ സാധ്യമാക്കുകയും ചെയ്യുന്ന മറ്റൊരു വിഭാഗം. ഈ കാഴ്ചപ്പാടുകള്‍ തമ്മിലുള്ള സംഘര്‍ഷങ്ങളിലൂടെയല്ലാതെ സമൂഹത്തിന് മുന്നോട്ടുപോകാന്‍ സാധിക്കുകയില്ല എന്നത് യാഥാര്‍ത്ഥ്യം. ഭൗതികാനുഭൂതികളോടുള്ള ഒടുങ്ങാത്ത ആസക്തി പുത്രന്റെ​​യൗവനം കൂടി ആവശ്യപ്പെടുന്നതിലേക്ക് എത്തിച്ച യയാതിയുടെ സംസ്കാരത്തെ പുല്‍കണമോ അതോ വരുംതലമുറകള്‍ക്കുകൂടി വാസയോഗ്യമാകുന്ന തരത്തില്‍ ഈ ഭൂമിയെയും ഇവിടുത്തെ ജൈവവ്യവസ്ഥയെയും സംരക്ഷിക്കണമോ എന്ന നമ്മുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പെന്നത് വളരെ നിര്‍ണായകമാകുന്ന ഒരു കാലത്തിലൂടെയാണ് നാം കടന്നുപോകുന്നത് എന്ന് ഓര്‍ക്കുന്നത് നന്ന്.


വായനക്കാര്‍ക്ക് ട്രൂകോപ്പി വെബ്‌സീനിലെ ഉള്ളടക്കത്തോടുള്ള പ്രതികരണങ്ങള്‍ letters@truecopy.media എന്ന വിലാസത്തിലേക്ക് അയക്കാം.​​​​​​​

കെ. സഹദേവന്‍

സോഷ്യൽ ആക്ടിവിസ്റ്റ്, എഴുത്തുകാരൻ. നഗരമാലിന്യം: പ്രശ്നങ്ങളും പരിഹാരങ്ങളും, ഇന്ത്യന്‍ പരിസ്ഥിതി വര്‍ത്തമാനം, നാരായണ്‍ ദേസായിയുടെ  എന്റെ ജീവിതം തന്നെ എന്റെ സന്ദേശം (വിവർത്തനം), എണ്ണ മണ്ണ് മനുഷ്യന്‍: പരിസ്ഥിതി സമ്പദ്ശാസ്ത്രത്തിന് ഒരാമുഖം, ഇന്ത്യയിലെ ആദിവാസി കോറിഡോറില്‍ സംഭവിക്കുന്നത്, ഇന്ത്യന്‍ സ്വതന്ത്ര്യസമരവും ആദിവാസികളും, 
തുടങ്ങിയവ പ്രധാന കൃതികള്‍.

Audio

PLEASE USE TRUECOPY WEBZINE APP FOR BETTER READING EXPERIENCE.

DOWNLOAD IT FROM